Xét nghiệm ADN bằng móng tay: cách lấy mẫu chính xác và lưu ý cần biết

Bạn muốn xét nghiệm ADN kín đáo và đang cân nhắc dùng mẫu móng tay hoặc móng chân? Đây là loại mẫu phổ biến khi khách hàng không thể lấy mẫu niêm mạc miệng của đối phương một cách trực tiếp. Tuy nhiên, mẫu móng có những đặc thù kỹ thuật cần biết để đảm bảo kết quả chính xác. Bài viết dưới đây hướng dẫn cách lấy và bảo quản mẫu móng đúng chuẩn.

Móng tay chứa bao nhiêu ADN?

Móng tay được tạo thành từ tế bào keratin. Phần sát chân móng chứa các tế bào biểu bì còn sống với ADN nhân, trong khi phần đầu móng chủ yếu là keratin không còn nhân. Vì vậy, kỹ thuật viên chỉ có thể lấy ADN từ phần móng gần chân, không phải phần đầu đã dài ra. Lượng ADN từ mẫu móng thấp hơn nhiều so với niêm mạc miệng.

Ưu điểm khi dùng mẫu móng

Kín đáo: Cắt móng là hành động bình thường, khó gây nghi ngờ.

Bảo quản dễ: Móng khô, không mục, có thể để trong phong bì giấy nhiều tuần.

Vận chuyển dễ: Không cần đông lạnh hay môi trường đặc biệt.

Phù hợp trẻ nhỏ: Không đau, không cần hợp tác.

Nhược điểm cần biết

Lượng ADN thấp: Chiết ADN khó hơn, đôi khi phải làm 2–3 lần mới đủ.

Dễ nhiễm ADN bên ngoài: Nếu không rửa tay sạch trước khi cắt, mẫu có thể lẫn ADN từ người khác chạm vào.

Kém tin cậy hơn niêm mạc miệng: Tỉ lệ thất bại chiết mẫu 5–15% (cao hơn niêm mạc miệng 1–3%).

Chi phí cao hơn: Do phải xử lý phức tạp hơn.

Cách lấy mẫu móng đúng chuẩn

Bước 1: Rửa tay sạch

Trước khi cắt móng, rửa tay bằng xà phòng và lau khô. Tránh xà phòng dạng lỏng chứa nhiều hóa chất.

Bước 2: Chuẩn bị dụng cụ sạch

Bấm móng hoặc kéo phải được rửa sạch và lau bằng cồn. Chuẩn bị phong bì giấy khô (không dùng túi nylon vì tạo ẩm).

Bước 3: Cắt móng đúng cách

Cắt móng dài 3–5 mm, thu ít nhất 5–10 mẫu. Cắt sát chân móng để lấy phần gần với biểu bì còn sống. Không thu móng đã cắt lâu hoặc móng rơi tự nhiên.

Bước 4: Đóng gói và ghi nhãn

Đặt móng vào phong bì giấy khô. Ghi rõ tên/mã hồ sơ, ngày lấy. Có thể để 2–3 phong bì riêng cho từng mẫu (nếu lấy nhiều người).

Bước 5: Bảo quản và gửi

Bảo quản nơi khô ráo, tránh nhiệt độ cao và độ ẩm. Có thể gửi qua bưu điện hoặc mang trực tiếp đến đơn vị. Không cần bảo quản lạnh.

Sai lầm thường gặp khi lấy mẫu móng

Dùng túi nylon: Tạo hơi ẩm, làm ẩm móng và giảm ADN.

Cắt móng rất ngắn hoặc nhặt móng cũ: Không đủ tế bào có nhân.

Lẫn móng của nhiều người: Kết quả có thể nhiễu, không kết luận được.

Không ghi nhãn rõ: Mất khả năng đối chứng.

Móng tay hay móng chân tốt hơn?

Về mặt sinh học, ADN từ móng tay và móng chân tương đương. Móng chân thường dày hơn, ít bị mài mòn, đôi khi cho lượng ADN tốt hơn. Tuy nhiên, móng chân có thể lẫn nhiều tạp chất môi trường. Ưu tiên móng tay được vệ sinh sạch.

Móng đã sơn hoặc dán có dùng được không?

Móng đã sơn hoặc dán thường có lớp phủ ảnh hưởng đến quá trình chiết ADN. Nếu bắt buộc dùng, đơn vị sẽ xử lý loại bỏ lớp phủ trước khi chiết – tăng thời gian và chi phí. Ưu tiên móng chưa sơn hoặc đã tẩy sạch sơn.

Chi phí xét nghiệm ADN từ mẫu móng

Chi phí thường cao hơn 500.000 – 1.000.000 đồng so với mẫu niêm mạc miệng do phải xử lý mẫu khó. Mức tham khảo 2026: 3.000.000 – 4.500.000 đồng cho 2 mẫu. Xem bảng giá.

Khi nào không nên dùng mẫu móng?

Xét nghiệm ADN hành chính (làm giấy tờ, thừa kế) thường không dùng mẫu móng vì cần lấy mẫu tại đơn vị với người chứng kiến – nên dùng niêm mạc miệng hoặc máu. Xét nghiệm dân sự cá nhân cho mục đích tham khảo có thể dùng móng.

Vietcare hỗ trợ xử lý mẫu khó

Viện Nghiên cứu Vietcare có kinh nghiệm xử lý các mẫu khó bao gồm móng, tóc rụng, mẫu cũ. Liên hệ chuyên viên để được tư vấn cụ thể. Tham khảo các dịch vụ và giới thiệu Viện.

Bài viết chỉ mang tính tham khảo, không thay thế chỉ định của bác sĩ. Vui lòng tư vấn chuyên gia trước khi thực hiện xét nghiệm.